پیامبر اکرم(ص): کسی که تنها شکم خود را سیر کند و همسایه اش گرسنه باشد به خدا ایمان نیاورده است

دوشنبه, 29 آبان 1396

 العربی     English      فارسی     

NGO Hunger Charity3

تقلب در مواد غذایی

انجمن خیریه مقابله با گرسنگی - تقلب در مواد غذایی


انجمن خیریه مقابله با گرسنگی - تقلب در مواد غذایی از آنجا که مواد غذایی دارای کاربردعمومی هستند ممکن است افراد سودجو و متقلب به فکر استفاده از بازار پرفروش و پررونق آن بیفتند و گاه برای کم کردن هزینه‌های تولید و به دست آوردن ثروت‌های باد آورده به تقلب‌های عجیب و غریبی دست بزنند و از این راه سلامت مردم را به خطر بیندازند، بیش‌تر این تقلب‌ها در بازار خرده فروشی‌ها است، اما گاهی ممکن است این تقلب‌ها به بازار فروش مواد اولیه‌ی کارخانه‌های مواد غذایی هم سرایت کند و مشکلاتی را برای مسوولان مربوط به وجود آورد، بنابراین آشنایی با این تقلب‌ها و راه‌های تشخیص آن برای دست اندرکاران نظارت و کنترل مواد غذایی بسیار مفید است. تقلب در مواد غذایی به اشکال مختلف صورت می‌گیرد که مهمترین آن‌ها عبارتند از:

• فروش یا عرضه‌ی جنسی به جای جنس دیگر
• اضافه کردن مواد خارجی به جنس به قصد سوء استفاده
• عدم رعایت استاندارد یا فرمول ثبت شده در مواردی که تعیین فرمول و رعایت آن و رعایت استاندارد الزامی است.
• فروش و عرضه‌ی جنس فاسد یا عرضه‌ی جنسی که موعد مصرف آن گذشته است.
• استفاده از رنگ‌ها و اسانس‌ها و مواد افزودنی غیر مجاز
• تقلب در علامت‌های تجاری و عرضه‌ی جنس نامرغوب با آن علامت‌‌های تجاری

مبارزه با تقلب از چند نظر اهمیت دارد:
جنبه بهداشتی:به خاطر موادی که به مواد غذایی اضافه می‌شود و برای سلامتی مضر و خطرناک است.
جنبه اقتصادی:پولی که جهت خرید پرداخت می‌شود بیش از ارزش ماده خریداری شده است.
جنبه اجتماعی:بیماری روحی و اخلاقی مزمن ایجاد می‌کند و اگر محصول مواجه با رقابت سایر تولید کنندگان باشد از دور رقابت خارج شده، اعتماد مصرف کنندگان را نسبت به آن محصول از بین می‌برد.
جنبه حمایتی:در راستای حمایت از استاندارد مواد غذایی و ممانعت از ارایه ی کالای ناقص و معیوب به مصرف کننده مفید و مهم است.
با توجه به توضیحات فوق نمونه‌هایی از تقلب در مواد غذایی گوناگون بیان می‌شود:

تقلب در فرآورده‌های گوشتی
گوشت و بیش‌تر فرآورده‌های آن گران قیمت هستند و امکان تقلب در آن‌ها زیاد است.از جمله تقلب‌هایی که در فرآورده‌های گوشتی انجام می‌شود می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
• اضافه کردن مواد ازته غیر پروتئینی به نحوی که در آزمون‌های کنترل مواد غذایی گوشتی، مقدار ازت بالاتر به نظر برسد.
• اضافه کردن پودر استخوان به فرآورده‌های گوشتی مثل سوسیس و کالباس
• مخلوط کردن گوشت مرغوب با گوشت حیوان‌های ارزان قیمت
• رعایت نکردن استاندارد فرآورده‌های گوشتی و اضافه کردن مقدار زیاد مواد پر کننده مانند سویا به جای گوشت
• اضافه کردن نیتریت و نیترات به مقدار بیش از حد برای بهبود رنگ و جلوگیری از رشد میکروارگانیسم‌ها در موارد آلودگی شدید
.
تقلب در فرآورده‌های غلات
تقلب در نان
• عده‌ای از متقلبین مقداری نشاسته‌ی سیب زمینی و نشاسته‌ی برنج به آرد اضافه می‌کنند و در نتیجه خمیر مقدار بیش‌تری آب جذب می‌کند.
• اضافه کردن آردهای خارجی مثل آرد جو و ذرت به آرد گندم
• در مورد آردهای کهنه که به علت فاسد چربی دارای اسیدیته‌ی بالایی هستند، متقلبین مقداری کربنات یا بیکربنات سدیم به آرد اضافه می‌کنند، این مواد اسیدهای حاصل از فساد را خنثی می‌کند و عیب کهنگی و ماندگی آرد را می‌پوشاند.
• اضافه کردن زاج برای سفید کردن سطح نان، نان‌های سفید در پاره‌ای از مناطق دارای طرفداران بیش‌تری هستند، به همین جهت پاره‌ای از متقلبین مقداری زاج یا سولفات مس و یا براکس به آردهای تیره اضافه می‌کنند، در تمامی موارد فوق با انجام آزمایشات می‌توان به تقلب موجود پی برد.

تقلب در ماکارونی و رشته‌
• اضافه کردن آردهای نامناسب؛ در مورد ماکارونی نیز یکی از تقلب‌های متداول استفاده از آردهای نامناسب است.
• استفاده از مواد رنگی؛ عده ای از متقلبین به جای استفاده از مواد اولیه‌ی مناسب از مواد اولیه‌ی نامرغوب استفاده می‌کنند برای پوشاندن این عیب مقداری مواد رنگی به خمیر ماکارونی اضافه می‌کنند، با انجام آزمایشات می‌توان به تقلب موجود پی‌برد.


تقلب در شیر و فرآورده‌های آن
علاوه بر اتفاق بدی که توسط برخی در تولید شیر انجام شد و با حذف چربی های طبیعی شیر اقدام به افزودن اسید پالمیک می شد، تقلب های دیگری نیز گاهی در تولید شیر رخ می دهد که مهم‌ترین آن ها عبارتند از:

مخلوط کردن شیر حیوانات مختلف: در کشور ما شیر گوسفند مطلوب‌تر از شیر گاو است و به همین جـهــت متقلبین شیر گوسفند را با مقداری شیربزیاگاومخلوط می‌کنند و به فروش می‌رسانند.

اضافه کردن آب به شیر: شیر یک سیستم کلوییدی است که از پراکنده شدن ذرات جامد در آب که اصطلاحاًً فاز مایع نامیده می‌شود تشکیل شده است و معمولاً به رنگ سفید است و چنان چه مقدار چربی آن زیاد باشد به رنگ متمایل به کرم است و با اضافه کردن آب حالت و رنگ آن تغییر چندانی نمی‌کند و به همین جهت متقلبین مقداری آب به شیر اضافه می‌کنند و به فروش می‌رسانند با اضافه کردن آب به شیر نقطه‌ی انجماد و وزن حجمی آن فرق می‌کند که از روی این اختلاف می‌توان به این تقلب پی‌برد.

• اضافه کردن نشاسته به شیر:  برای این که شیر رقیق شده به سادگی تشخیص داده نشود متقلبین مقداری نشاسته به آن اضافه می‌کنند، به نحوی که غلظت آن در حد شیر طبیعی باشد.برای تشخیص این تقلب می‌توان چند قطره محلول ید به شیر اضافه کرد که در صورت وجود نشاسته رنگ شیر آبی می‌شود.

• اضافه کردن جوش شیرین به شیر؛ چنان چه شیر در شرایط نامساعد و غیر بهداشتی نگهداری شود به سرعت فاسد می‌شود.شیر آلوده و فاسد در اثر حرارت لخته شده تبدیل به دو فاز مایع و فاز دلمه می‌شود، برای پوشاندن عیب و فساد شیر، فروشندگان متقلب مقداری جوش شیرین به شیر فاسد می‌افزایند که موجب خنثی شدن اسیدهای حاصله از میکروب ها شده به این ترتیب شیر در اثر حرارت لخته و دلمه نمی‌شود و فساد آن مخفی می‌ماند.

• در پاره‌ای از دامداری‌ها به جای جوش شیرین مقداری کرومات و بیوکرومات پتاسیم به شیر فاسد و ترش شده اضافه می‌کنند تا از لخته شدن آن طی فرآیند حرارتی جلوگیری شود.برای پی بردن به این تقلب می‌توان PH مقداری از نمونه‌ی شیر را قبل و بعد از حرارت دادن اندازه گیری کرد، در حالت طبیعی نباید اختلاف آن بیش از یک باشد.

تقلب در کره
• اضافه کردن آب به کره:مقدار آب روغن حیوانی حدود صفر درصد و مقدار آب موجود در کره حدود 25-20 درصد است.
عده‌ای از متقلبین برای بالا بردن وزن کره مقداری آب به آن اضافه می‌کنند، آب را با کره در دستگاه‌های مخصوصی به صورت امولسیون در می‌آورند و بدین ترتیب مقدار آب کره از 25 درصد گاهی به 40 درصد و بیش‌تر افزایش می‌یابد.همچنین گاهی برای سهولت جذب آب مقداری کازئینات سدیم و یا مواد جاذب رطوبت دیگری مثل کلرور سدیم به کره اضافه می‌کنند و در نهایت وزن آب و کازئین به وزن کره اضافه می‌شود و از مقدار چربی آن کاسته می‌شود.

• اضافه کردن مواد رنگی در کره: در کره رنگ زرد ظاهری، مطلوب و مورد توجه مصرف کنندگان است، به همین جهت تولید کنندگان کره آن را با مواد رنگی مخلوط می‌کنند که پاره‌ای از این مواد رنگی از دسته‌ی مواد افزودنی مجاز مثل ویتامین‌های A و B و پاره‌ای دیگر ممکن است از مواد افزودنی غیر مجاز و خطرناک باشند.

• اضافه کردن بیکرومات در کره: در مواردی برای جلوگیری از بروز نشانه‌های تندی و ترشی کره بیکرومات به آن اضافه می‌کنند.

• اضافه کردن چربی‌های حیوانی یا نباتی مانند مارگارین یا روغن‌های نباتی به کره که در این حالت چون قیمت این افزودنی‌ها از خود کره ارزان‌تر است برای متقلب مقرون به صرفه است.

تقلب در ماست
در هنگام تولید ماست‌هایی که از شیر کم چربی‌ تهیه شده‌اند برای کش آمدن و غلیظ شدن، به آن موادی نظیر نشاسته، کربوکسی متیل سلولز و...اضافه می‌کنند، در مواقعی که از نشاسته استفاده شود ماست زودتر ترش می‌شود که برای جلوگیری از این امر به آن جوش شیرین می‌افزایند.
در این حالت ماست که در حالت طبیعی از‌ آلودگی‌های میکروبی مضر به دور است با افزایش PH(کاهش اسیدتیه)، زمینه‌ی مناسبی برای رشد میکروب‌های بیماری زا فراهم می‌آورد.

تقلب در کشک
در مواردی برای تولید کشک تقلبی از آرد و نمک و روغن نباتی و گل سفید و...استفاده می‌کنند.

تقلب در ادویه‌ها و افزودنی ها
• تقلب در زعفران
قیمت بالای زعفران موجب شده که این ماده مورد تقلب‌های زیادی قرار گیرد، زعفران از پرچم گل‌های مخصوصی تهیه می‌شود که معمولاً رنگ گرده‌های آن زرد، قرمز ارغوانی و قرمز نارنجی است.متقلبین از پرچم گیاه گلبرگ و گیاهان مشابه استفاده کرده، و آن را با زعفران مخلوط می‌کنند و در مورد پودر زعفران نیز از پودر گلرنگ استفاده می‌کنند و پاره‌ای دیگر از ریشک‌های اطراف ذرت یا بلال استفاده کرده، آن را با رنگ‌های مصنوعی متمایل به رنگ زعفران رنگ می‌کنند.برای تشخیص می‌توان تکه‌هایی از زعفران را روی شعله‌ی گاز نگه داشت که اگر زعفران خالص باشد رنگ بنفش یا نارنجی ایجادمی‌کند که مربوط به پتاسیم آن است ول در مورد زعفران تقلبی رنگ زرد ایجاد می‌شود.

• تقلب در فلفل
برای تقلب در فلفل از موادی نظیر خاک اره‌ی نرم، نرم کرده‌ی پوست گردو و فندق، آرد نخودچی،‌ نرم شده‌ی هسته‌ی خرما به عنوان پایه استفاده کرده، برای ایجاد تندی و رنگ و مزه، آن را با پودر فلفل فرنگی یا خردل سیاه مخلوط می‌کنند.

تقلب در خردل
پودر خردل از نرم کردن دانه‌ی خردل سیاه یا سفید و یا مخلوط این دو به دست می‌آید برای تقلب از نشاسته و آرد غلات استفاده می‌کنند و برای ایجاد رنگ مورد نظر مقداری پودر زرد چوبه به آن اضافه می‌کنند.در مورد فلفل و خردل می‌توان با آزمایشات میکروسکوپی به تقلب پی برد.

تقلب در رب گوجه فرنگی
برای تقلب در رب گوجه فرنگی آن را با مقداری پودر کدو یا کدوی پخته و له شده مخلوط می‌کنند و همراه با رب گوجه می‌جوشانند، همچنین در پاره‌ای از موارد مقداری سیب زمینی پخته و له شده به آن می‌افزایند و یا مقداری نشاسته به رب گوجه فرنگی اضافه می‌کنند که نشاسته‌ مقداری از آن رب را جذب می‌کند، در نتیجه رب سفت و غلیظ به نظر می‌رسد.

تقلب در سرکه
برای تقلب در سرکه گاهی اوقات سرکه را با مقداری آب مخلوط می‌کنند و برای تعدیل وزن مخصوص آن که با این عمل تغییر می‌کند، مقداری زاج یا استات دو سود به آن می‌افزایند و یا آب اسید استیک تجارتی را به نسبتی مخلوط می‌کنند که مقدار اسید استیک آن معادل سرکه‌ی طبیعی باشد.

تقلب در آبلیمو
در مواردی برای تقلب در آبلیمو مقداری آب به آبلیمو اضافه کرده، پس از مدتی مخلوط را به هم می‌زنند و قسمت مایع را جدا کرده، مقداری جوهر لیمو به آن اضافه می‌کنند.همچنین گاهی با خیساندن کاه و با استفاده از آب که حاصل و افزودن جوهر لیمو با آن آبلیموی تقلبی درست می‌کنند.

تقلب در روغن‌ها
با مخلوط کردن انواع روغن نباتی با روغن حیوانی آن را به عنوان روغن حیوانی می‌فروشند و همچنین با مخلوط کردن روغن‌های مایع با روغن زیتون آن را به عنوان روغن زیتون می‌فروشند.

تقلب در برنج
مخلوط کردن انواع برنج مرغوب و غیر مرغوب با یکدیگر و فروش آن به عنوان برنج خوب و درجه یک و یا دود دادن برنج‌های در حال فساد جهت پوشاندن عیوب تغییر رنگ و طعم و فروش آن به عنوان برنج دودی با قیمت گران‌تر از روش های تقلب در برنج است.

تقلب در نوشیدنی ها:
تقلب در چای و قهوه
برای تقلب در چای مرغوب ، آن را با انواع نامرغوب مخلوط می کنند.افزودن نخودچی یا جوی سوخته و یا آرد سوخته به قهوه نیز از راه های تقلب در آن است.

تقلب در کاکائو
با افزودن خاک رس و اسانس به کاکائو در آن تقلب کرده، این تقلب را با افزودن مقداری نشاسته، اکسید فرو و رنگ غیر مجاز تکمیل می‌کنند.

انجمن مقابله با گرسنگی
کمیته آموزش و اطلاع رسانی

Login Mmembers

ارتباط با ما

hungercharity@gmail.com

شماره تماس: 66426326 -021

تهران-شهرآرا-معبرماقبل آخر(کوچه شهید داریوش صیامی)معبر آخر بزرگراه شهید چمران-پلاک 14 قدیم-طبقه اول-واحد جنوبی

بیمه عمر ایران

تبادل لینک

لطفا برای حمایت از ما آدرس وب سایت ما را با عنوان بنیاد خیریه لینک نمایید تا در این امر خیرخواهانه سهیم باشید

 

Telegram HungerCharity

شماره مجوز رسمی 36221
شماره ثبت 33972

تمامی حقوق این وب سایت محفوظ بوده و متعلق به "انجمن خیریه مقابله با گرسنگی" می باشد.

حقوق قانونی وب سایت

رسیدگی به شکایات